Sentòm bonè kansè kolorektal ak kilè pou fè tès.

Anpil moun konsidere kansè nan kolon kòm yon maladi ki afekte moun ki pi gran. Men, li ap vin alaman pi komen nan moun ki gen mwens pase 50 an, menm afekte moun ki nan laj 20 ak 30 an. E jèn adilt yo ap mouri ak maladi a pi souvan pase nan tan lontan.

“Deteksyon bonè enpòtan anpil,” di Aparna Parikh, MD, direktè medikal Sant pou Kansè Kolorektal Jèn Adilt nan Mass General Brigham Cancer Institute. “Li enpòtan pou w defann pwòp sante w ak byennèt ou si w gen nenpòt sentòm ki bay enkyetid”.

Doktè Parikh dekri kijan adilt tout laj ka pran mezi pou ede anpeche kansè nan kolon epi detekte li bonè pou jwenn pi bon rezilta posib.

Kijan pou anpeche kansè nan kolon ak rèktòm (kansè kolorektal)

Ou ka pran plizyè mezi pou anpeche kansè nan kolon ak rèktòm (kansè kolorektal), Doktè Parikh di. E menm chwa vi sa yo ka ede evite anpil lòt kalite maladi tou:

• Manje yon rejim alimantè ki an sante ki gen anpil legim, fwi, ak grenn antye.
• Fè egzèsis regilyèman.
• Limite oswa evite alkòl.
• Jere pwa w pou l rete nan yon nivo ki an sante.
• Sispann fimen — oswa pi bon toujou, pa janm kòmanse.
• Konprann epi swiv rekòmandasyon yo pou tès depistaj kansè, ki ka detekte kansè anvan ou gen sentòm oswa maladi avanse.

ekonèt siy ak sentòm posib pou kansè kolorektal

Kansè se souvan yon maladi silansye, epi pasyan yo ka pa fè eksperyans okenn sentòm jiskaske kansè kolorektal la pwogrese anpil soti nan yon polip pou rive nan yon timè ki etabli.

Doktè Parikh ankouraje moun yo pou yo rapòte nenpòt chanjman nan abitid entesten bay yon founisè swen sante:

• Malèz oswa kranp nan vant
• enyen nan rèktòm ou oswa san nan poupou w
• Chanjman nan fason poupou a parèt oswa frekans ou ale nan twalèt
• Dyare, konstipasyon, oswa yon santiman ou pa ka vide entesten w nèt
• Ogmantasyon nan gaz
• Pèt pwa san rezon

“Si w ap fè eksperyans nenpòt sentòm, oswa si w gen yon istwa familyal kansè kolorektal, pale ak founisè swen sante prensipal ou a sou fè tès depistaj jodi a,” Doktè Parikh di.

Gid pou tès depistaj: Kilè ou ta dwe fè yon kolonoskopi?

Piske kansè kolorektal ka rive nenpòt moun epi li ka pa lakòz sentòm, tout moun ta dwe fè tès depistaj, Doktè. Parikh ensiste. Anpil sosyete medikal ak ajans swen sante fèk mete rekòmandasyon yo ajou pou fè tès depistaj sou granmoun ki pi jèn yo.

Dapre Sosyete Ameriken pou Kansè a, gason ak fanm ta dwe kòmanse fè tès depistaj pou detekte kansè kolorektal nan laj 45 an epi kontinye jiska laj 75 an. Apre laj 75 an, desizyon pou fè tès depistaj yo ta dwe pran ka pa ka, lè n ap pran an konsiderasyon sante jeneral pasyan an ak esperans lavi l,” Doktè Parikh eksplike. Gid pou tès depistaj sa yo refere a popilasyon ki gen risk mwayen san istwa familyal.

Sepandan, moun ki gen yon risk ogmante pou kansè kolorektal ta dwe fè tès depistaj menm pi bonè, jan founisè swen sante yo rekòmande sa. Faktè risk yo gen ladan:

• Istwa familyal kansè kolorektal
• Sendwòm kansè kolorektal ereditè, tankou sendwòm Lynch (kansè kolon ereditè ki pa polipoz oswa HNPCC)
• stwa pèsonèl kansè kolorektal, polip, maladi entesten enflamatwa (pa egzanp, maladi Crohn oswa kolit ilsè)
• Radyasyon anvan nan vant ou oswa basen ou pou yon kansè anvan

Men Doktè. Parikh avèti ke tout moun dwe pran tès depistaj la oserye, pa sèlman moun ki gen faktè risk.

“Majorite pasyan yo ki dyagnostike ak kansè kolorektal pa gen okenn faktè risk pèsonèl ki deja egziste oswa istwa fanmi kansè kolorektal, kidonk tout moun ta dwe okouran de kansè nan kolon, ki gen ladan jèn adilt yo,” li di. Li rekòmande pou w mande doktè w kilè pou w fè yon kolonoskopi oswa lòt tès depistaj.

ès depistaj kansè nan kolon ak rèktòm

Depistaj ka idantifye polip prekansè ki ka retire anvan yo vin kansè kolorektal. Deteksyon bonè kansè mennen nan yon pi bon pronostik. Pou moun ki nève sou tès yo, Doktè Parikh asire yo ke gen anpil opsyon ak amelyorasyon.

“Nou gen teknik anvayisan ak ki pa anvayisan pou deteksyon bonè polip prekansè ak kansè nan kolon. Men sa yo enkli tès san kache nan poupou, kolonoskopi, kolonoskopi vityèl, ak tès ADN ki baze sou poupou. Si w enkyete w pou malèz, sa pa ta dwe anpeche w fè kèk fòm tès depistaj,” Doktè Parikh di.

Tès pou poupou pou kansè kolorektal

Polip ak timè kolorektal yo gen tandans senyen, epi san an ka detekte nan poupou. Souvan pa gen ase san pou wè ak je toutouni. Men, yon tès senp sou yon echantiyon poupou ka detekte ti tras san. Tès pou san nan poupou ta dwe fèt chak ane.

Ou ka fè yon tès poupou lakay ou oswa nan yon klinik medikal. Founisè swen sante w la ba w atik pou kolekte yon ti echantiyon poupou, tankou yon bwòs oswa yon tib. Lè sa a, yo teste echantiyon an nan yon laboratwa. Si tès la detekte nenpòt san, w ap bezwen yon tès ki pi avanse pou jwenn sous senyen an Gen kèk tès ki teste echantiyon poupou tou pou ADN anòmal ki ka endike posib kansè kolorektal, epi sa yo ka fèt chak 3 ane.

Depistaj kolonoskopi

Kolonoskopi se yon pwosedi ki pi anvayisan. Sepandan, se mwayen ki pi konplè pou detekte epi fè byopsi oswa retire polip nan kolon ak kansè.

Anvan yon kolonoskopi, ou dwe prepare (netwaye) trip ou. Sa enplike bwè yon likid espesyal ki vide tout sa ki nan trip ou. Ou ka bezwen sedasyon tou pou pwosedi a.

Pandan tès la, yon founisè swen sante mete yon tib nan anus ak rèktòm ou, pase nan trip ou epi antre nan kolon ou Tib la gen yon ti limyè ak yon kamera nan pwent li. Founisè swen sante ou a ka vizyalize polip oswa timè epi retire polip oswa pran yon echantiyon tisi.

“Kolonoskopi pa gen parèy pou depistaj kansè kolorektal,” Doktè Parikh di. “Se yon zouti ki trè sansib pou detekte ti polip ak kansè nan kolon epi se estanda lò pou depistaj”.

on altènatif pou kolonoskopi

Malgre kolonoskopi se opsyon ki pi egzak ak pi konplè a, kèk moun ka mande altènatif ki pa anvayisan pou detekte kansè kolorektal. Doktè Parikh sijere pou yo konsidere yon lòt opsyon depistaj: kolonoskopi vityèl, yo rele tou kolonografi CT.

Kolonografi CT se yon kalite eskanè tomografi òdinatè (CT) avanse ki pwodui imaj ki gen twa dimansyon nan kolon ou. Yo ka fè li san preparasyon entesten epi li evite malèz ki ka asosye ak kolonoskopi. Sepandan, kolonografi CT yon ti kras mwens sansib epi li pa pèmèt retire polip oswa pran echantiyon tisi. Si tès sa a detekte yon polip, doktè ou ap rekòmande yon kolonoskopi pou retire li.

Tès san pou kansè kolorektal

Nouvo teknoloji ap devlope ki ka detekte sou-pwodwi timè ki ka prezan nan poupou oswa k ap sikile nan san ou. Tès pou detekte ADN timè nan poupou yo apwouve kòm altènatif pou kolonoskopi pou depistaj kansè kolorektal. Tès san yo, yo souvan rele tès byomakè, yo apwouve kounye a pou itilize ansanm ak lòt teknik depistaj tankou kolonoskopi. Administrasyon Manje ak Medikaman (FDA) te fèk apwouve yon tès san pou depistaj granmoun ki gen 45 an oswa plis ki gen yon risk mwayèn pou maladi a. Apwobasyon an vini apre rezilta pwomèt ki soti nan yon etid klinik sou tès san an.

Sant pou Kansè Kolorektal Jèn Adilt

An repons a ogmantasyon alarmant kansè kolorektal pami jèn adilt yo, Mass General te kreye yon pwogram espesyalize. Sant pou Kansè Kolorektal Jèn Adilt la dedye a tou de rechèch ak swen klinik.

Chèchè yo travay pou konprann rezon ki dèyè tandans sa a. Ekip miltidisiplinè yo abòde enkyetid inik jèn adilt ki te resevwa dyagnostik maladi a, tankou:

• Opsyon tretman avanse
• Balanse paran ak travay ak yon dyagnostik kansè
• Enkyetid sou fètilite
• Sante seksyèl