false

Kijan pou w kontwole sik nan san avèk rejim alimantè

Kontribitè
Marc O’Meara, RD, LDN, CDE
Kontwole sik nan san avèk rejim alimantè

Dyabèt se yon maladi ki lakòz nivo glikoz (sik) wo nan san w. Avèk letan, sik wo nan san ka domaje ti veso sangen nan tout kò w. Aprann kijan pou bese sik nan san epi kenbe l anba kontwòl ka ede w anpeche oswa retade domaj alontèm nan kè w, je w, pye w ak ren w.

Anpil moun twouve li difisil pou yo chanje abitid manje yo pou kontwole sik nan san, dapre Marc O’Meara, RD, LDN, CDE, nitrisyonis prensipal nan rezo swen sante Mass General Brigham. O’Meara travay ak pasyan nan lopital Brigham and Women’s Hospital, nan sant swen Brigham pou pasyan ki pa entène ak nan konsiltasyon a distans.

“Sosyete nou an pa vrèman prepare pou sipòte moun k ap eseye kontwole sik nan san yo,” O’Meara eksplike. “Anpil nan manje nou achte yo trete epi yo gen anpil sik ladan yo. Glisid yo rapid, fasil, epi bon gou. Li ka byen difisil pou chanje abitid sa yo epi aprann kijan pou w jere sik nan san.”

O’Meara ede moun ki gen dyabèt fè ti chanjman enpòtan nan fason yo manje pou ekilibre sik nan san. Li di kle a se ekilib: manje sik ak glisid ansanm ak pwoteyin, fib ak bon grès. Chwazi bon konbinezon manje ka ede w bese sik nan san natirèlman.

“Gen fason pratik ak ti chanjman ki ka fè yon diferans alontèm,” li ajoute.

Sèvi ak pwoteyin pou diminye sik nan san.

Pou kontwole sik nan san w, souvan ou bezwen limite manje ak bwason ki gen sik, tankou fwi, sirèt ak bwason sikre. Men, lanmidon tankou pen ak pasta gen anpil sik tou sou fòm glisid — chenn sik ki long epi konplèks.

“Lanmidon ka pa gen yon gou dous. Men lè li dijere, chenn glisid sa a kraze an yon gwo pil sik,” O’Meara di. “Epi yon fwa sik sa yo rive nan trip yo, yo antre byen vit nan san an.”

Manje pwoteyin — soti nan vyann, pwason, tofou, nwa, ze ak fwomaj — ansanm ak glisid ka ralanti koule glikoz sa a epi ede estabilize sik nan san.

“Pwoteyin kenbe sik yo, ralanti yo, epi answit lage yo nan san an dousman pou sik nan san ou rete nan yon nivo ki pi nòmal,” O’Meara di.

Li konseye w manje pòsyon pwoteyin ak glisid ki menm gwosè pou w jwenn ase pwoteyin pou balanse glisid yo.

Ekilibre sik nan san ak manje sa yo.

Gen kèk manje ki ede kontwole nivo sik nan san pi byen. O’Meara rekòmande yon rejim ki rich nan sereyal konplè, legim, nwa, grenn ak bon grès.

Sereyal konplè ak fib

Sereyal konplè tankou pen ak pasta ble konplè, diri mawon, avwan ak kinoa se yon ekselan sous fib. Fib aji tankou yon kouch ki kouvri glisid sa yo. Kouch sa a dwe kraze, kidonk gen yon ti reta nan koule sik yo nan san an. Sereyal konplè pa sèlman ede kontwole dyabèt, men yo ka ede diminye kolestewòl epi anpeche lòt maladi kwonik, O’Meara ajoute. Men, sereyal konplè gen glisid tou. Si w manje twòp ladan yo, sik nan san w ka monte anpil.

Legim fèy vèt ak legim ki pa gen lanmidon

Legim fèy vèt tankou leti women, chou frize ak epina, ansanm ak legim ki pa gen lanmidon tankou piman, tomat ak zonyon, gen anpil fib ak eleman nitritif, men yo pa gen anpil kalori. O’Meara sijere pou w ranpli omwen mwatye asyèt ou ak legim epi manje yo byen bonè nan repa a. W ap santi vant ou plen pi vit epi w p ap manje twòp glisid.

Nwa, bè ki fèt ak nwa ak grenn

Tout nwa gen anpil pwoteyin ak bon grès. Bon grès ralanti sistèm dijestif ou ak kouran sik ki soti nan trip ou al nan san an. O’Meara rekòmande nwa san sèl oswa ki pa gen anpil sèl, ansanm ak bè nwa ki trete san yo pa ajoute sik. Grenn — chia, len, joumou, tounsòl ak sezam — se yon lòt bon chwa, sitou pou moun ki fè alèji ak nwa.

Fwi tankou frèz ak franbwaz

Tout fwi gen sik natirèl, men fwi tankou frèz ak franbwaz gen pi piti kantite sik la. Yo gen plis fib tou pase pifò lòt fwi, plis anpil eleman nitritif ki bon pou sante. Men manje yo ak pwoteyin tankou yogout grèk, nwa oswa fwomaj pou ede balanse efè glikoz la, O’Meara konseye.

Yon seri vitamin prentan ak divès kalite legim vèt fèy sou yon tab an bwa ristik.

Sosyete nou an pa vrèman prepare pou sipòte moun k ap eseye kontwole sik nan san yo. Anpil nan manje nou achte yo trete epi yo gen anpil sik. Glisid yo rapid, fasil, epi bon gou. Li ka byen difisil pou kraze abitid sa yo epi aprann kijan pou jere sik nan san.

Marc O’Meara, RD, LDN, CDE

  • Senior Nutritionist
  • Mass General Brigham

Kalkile yon ekilib ant glisid nèt ak pwoteyin.

Etikèt manje yo bay kantite kalori, grès, kolestewòl, sik, glisid ak lòt eleman. Men pou moun ki gen dyabèt, chif sa yo pa di tout istwa a. Manje ki gen anpil lanmidon afekte glikoz nan san an menm jan ak manje ki gen sik. Men etikèt manje yo pa di w konbyen lanmidon ki nan yon manje.

“Lanmidon tounen sik anviwon 15 minit apre w fin manje l, epi li ka vrèman antre nan san an byen vit,” O’Meara di.

Li rekòmande fòmil sa a: Pran kantite total glisid yo epi retire fib la. Sa ba ou glisid nèt yo. Retire sik la nan glisid nèt yo. Lè sa a, ou konnen kantite total lanmidon an.

“Ann pran sereyal Cheerios kòm egzanp. Yo gen 29 gram total glisid ak 6 gram fib pou chak pòsyon. Kidonk glisid nèt yo se 23, epi sa reprezante sik plis lanmidon. Men gen sèlman 2 gram sik ki endike sou etikèt la. Kidonk sa vle di gen 21 gram lanmidon nan yon tas edmi Cheerios,” li di. “Moun manje Cheerios paske sereyal sa yo pa gen anpil sik, men sik nan san an monte akoz tout lanmidon ki tounen sik yon ti tan apre yo fin manje yo.”

Moun ki gen dyabèt ta dwe limite pòsyon manje ki gen lanmidon. Manje ki gen anpil lanmidon ansanm ak apeprè menm kantite pwoteyin ede ekilibre sik ki soti nan lanmidon an.

“Kidonk, si w mete diri ak poul nan asyèt ou, mete menm kantite diri ak poul oswa mete mwens diri. Sa ap ekilibre gram glisid nèt yo ak gram pwoteyin yo,” O’Meara eksplike. “Si diferans ant kantite gram pwoteyin ak kantite gram glisid nèt yo pa depase 10 gram, konsidere manje sa a kòm yon manje ekilibre ki pral kontwole sik yo pandan y ap antre nan san an.”

Yon gason k ap itilize smartphone li pou chèche engredyan ak pri pandan l ap chwazi atik nan makèt lokal li.

Abitid lavi pou ekilibre sik nan san

Yon rejim alimantè ekilibre ede anpil pou bese sik nan san epi kenbe l anba kontwòl. Men chwa vi ki an sante gen yon efè pozitif tou, O’Meara ensiste. Nivo sik nan san w ka vin pi estab tou lè w fè bagay sa yo:

  • Egzèsis: Fè egzèsis ede nan de fason. Aktivite fizik regilye ogmante metabolis ou, sa ki ede kò ou pi byen boule sik yo. Si w manje yon repa ki gen anpil glisid, mache touswit oswa fè yon lòt aktivite fizik pou ede kò w boule sik anplis ki nan san w.
  • Bwè ase likid: Lè w bwè ase likid, sa ede kenbe nivo sik nan san w estab. Anplis, bwason cho ka fè vant ou santi l plen pi lontan. Konsa, ou ka manje mwens ti goute ki ogmante sik nan san.
  • Jwenn ase dòmi: Lè ou jwenn ase somèy, ou gen plis enèji epi ou kapab pi aktif. Anplis, etid montre lè w pa dòmi byen, sa gen rapò ak nivo sik ki pi wo.
primary
internal
Aprann sou fason pou jere dyabèt ak maladi atè kowonè
/content/unified-xwalk/ht/health-wellness/diabetes-coronary-artery-disease