false

Konprann risk malfòmasyon nan nesans ak kondisyon jenetik

Yon fanm ansent k ap souri rankontre ak doktè li pou diskite sou fason pou diminye risk malfòmasyon nan nesans.
/content/dam/unified-xwalk/cf/providers/3009206

Planifye yon gwosès se yon eksperyans enteresan, men li ka vini tou avèk enkyetid sou fason pou kenbe ou menm ak tibebe w la an sante otank posib. Ou ka ap reflechi sou malfòmasyon nan nesans—yo rele tou anomali konjenital—ki ka prezan lè yon tibebe pa devlope nan fason nòmal la.

“‘Malfòmasyon nan nesans’ refere a kondisyon nan nenpòt zòn nan yon tibebe ki pa t swiv chemen nòmal devlopman an—sa pa vle di kondisyon an te rive nan moman nesans lan,” di Louise E. Wilkins-Haug, MD, PhD, yon obstetrisyen-jinekològ nan Mass General Brigham. “Malfòmasyon nan nesans rive pou plizyè rezon diferan. Gen etap ou ka pran anvan ak pandan gwosès la pou ede diminye risk la.”

Doktè. Wilkins-Haug pran swen pasyan yo epi li se direktè medikal Pwogram Terapi Fetal nan Brigham and Women’s Hospital, ki ofri tretman avanse pou sèten kondisyon yo jwenn anvan yon tibebe fèt. Li eksplike plis sou sa ki lakòz malfòmasyon nesans ak sa ou ka fè avèk èd ekip swen sante ou pou prepare pou yon gwosès an sante—ak yon tibebe an sante.

Ki sa ki lakòz malfòmasyon nan nesans (anomali konjenital)?

Malfòmasyon nan nesans rive akoz plizyè rezon, e pou anpil ladan yo, kòz la poko klè. Li ka yon konbinezon de diferan faktè tou.

Malfòmasyon nan nesans (yo rele tou anomali konjenital) se chanjman estriktirèl nan devlopman tibebe a, ki prezan lè tibebe a fèt. Yo pa lakoz pa pwosesis nesans lan li menm. Malfòmasyon nan nesans ka afekte fason kò a parèt, fonksyone, oswa toude. Yo ka afekte nenpòt pati nan kò a, tankou sèvo a oswa kè a.

“Mwen vle klè ke gen yon malfòmasyon nesans pa vle di yon tibebe ‘defisyan.’ Sa a se yon tèm medikal ki dekri sèten kondisyon sante ki devlope nan yon tibebe pandan gwosès la,” Doktè Wilkins-Haug di. “Gen kèk ki modere, epi lòt yo pi grav.”

Ki sa ki ogmante risk malfòmasyon nesans ak kondisyon jenetik?

Sèten faktè ogmante chans pou yon tibebe ap gen yon malfòmasyon nesans oswa yon kondisyon jenetik, tankou:

  • Jenetik. Paran yo transmèt jèn yo—"manyèl enstriksyon" pou fason chak moun grandi ak fonksyone pandan tout lavi a—bay pitit yo. Gen kèk chanjman jenetik ki ka fè sèten malfòmasyon nesans vin pi posib. Sa yo enkli kondisyon tankou sendwòm Down ak atwofi miskilè epinyè.
  • Gen yon istwa fanmi malfòmasyon nesans
  • Ekspozisyon ak sibstans pandan gwosès la, tankou alkòl, nikotin, dwòg ilegal, ak kèk medikaman
  • Gen sèten kondisyon medikal oswa enfeksyon pandan gwosès la
  • Faktè anviwònman

Èske ou ka anpeche malfòmasyon nesans?

Se pa tout malfòmasyon nesans ki ka anpeche, men gen etap ou ka pran anvan ak pandan gwosès la pou ede diminye risk la.

Lè w ap planifye yon gwosès, pale ak founisè swen sante w la se yon etap enpòtan. Di founisè swen prensipal (PCP) ou a w ap planifye pou w vin ansent. Yo ka refere w bay yon obstetrisyen-jinekològ (OB/GYN), epi yo ka ede w prepare pou yon gwosès an sante.

Men kèk etap ou ka pran anvan ak pandan gwosès la pou ede anpeche malfòmasyon nesans:

  • Rankontre ak PCP oswa OB/JIN ou anvan ou vin ansent. Yo ka reponn nenpòt kesyon ou ka genyen sou sante w ak medikaman w yo, kòmande nenpòt tès espesyal ou ka bezwen, oswa sijere chanjman nan fason ou ap viv pou ede diminye risk pou w fè yon tibebe ki gen malfòmasyon nesans.
  • Pran asid folik ak lòt vitamin prenatal. Miltivitamin chak jou ki gen vitamin A, C, ak D, asid folik, ak mineral tankou fè ede diminye risk malfòmasyon nesans lè yo pran yo anvan ak pandan gwosès.
  • Mete kondisyon medikal ki egziste deja yo anba kontwòl. Kondisyon kwonik tankou dyabèt ak obezite asosye ak yon risk ogmantasyon pou fè yon tibebe ki gen malfòmasyon nesans. Optimize jesyon glikoz (sik nan san) ak pèdi pwa anvan gwosès ka siyifikativman diminye enkyetid sa a. Travay ak ekip swen sante w la pou jere nenpòt kondisyon ki egziste deja anvan ou vin ansent, epi fè patenarya avèk yo pou rete an sante posib pandan tout gwosès ou.
  • Pale ak founisè w la sou medikaman w ap pran yo. Mande yo anvan ou kòmanse oswa sispann nenpòt medikaman anvan oswa pandan gwosès pou asire w li an sekirite. Sèten medikaman ka ogmante risk pou fè yon tibebe ki gen malfòmasyon nesans. Pa egzanp, medikaman akne isotretinoin ogmante risk pou fè yon tibebe ki gen malfòmasyon nesans. Si w pran yon medikaman ki ka danjere pou tibebe w la, founisè w la ka chanje l pou yon lòt ki pi an sekirite anvan oswa pandan gwosès. Men, kèk medikaman ki ka vrèman enpòtan pou pwòp sante pa w, menm si yo ka afekte tibebe w la. Ou menm ak founisè w la ka peze avantaj ak risk medikaman an.
  • Pa sèvi ak sèten sibstans. Bwè alkòl ak itilize marigwana, pwodui nikotin (tankou fimen sigarèt oswa vape), oswa dwòg ilegal tankou opioid pandan gwosès ka fè tibebe w la mal epi ogmante risk pou li gen malfòmasyon nesans. Pale ak founisè swen sante w la si w vle èd pou w sispann oswa itilize lòt resous, tankou Alcoholics Anonymous oswa rele 1-800-QUIT-NOW.
  • Kenbe yon pwa an sante. Ou ka travay ak yon founisè anvan oswa pandan gwosès pou jere pwa w.
  • Trete lafyèv epi evite chofe twòp. Trete nenpòt lafyèv ki depase 101 degre, epi evite anviwònman kote ou ka chofe twòp, tankou basen cho.
  • Anpeche enfeksyon. Sèten enfeksyon, tankou ribeyòl (woujòl) oswa enfeksyon seksyèlman transmisib (IST), ogmante risk pou tibebe w la devlope sèten kondisyon pandan gwosès la. Jwenn vaksen yo rekòmande yo ka ede anpeche enfeksyon, epi tès depistaj (tankou sa yo pou IST) ka ede founisè swen sante yo detekte epi trete enfeksyon an bonè.
  • Fè vaksen yo rekòmande yo anvan ak pandan gwosès la. Pale ak founisè swen sante w la sou fason pou w rete ajou ak vaksen w yo.

Ki sa asid folik fè?

Asid folik se yon vitamin B ki ede kò w fè nouvo selil.

Gen ase asid folik nan kò w anvan ak pandan gwosès la ede anpeche sèten malfòmasyon nesans ki afekte sèvo a ak kolòn vètebral la, yo rele defo nan tib neral (NTD). Sant pou Kontwòl ak Prevansyon Maladi (CDC) rekòmande pou w pran 400 mcg asid folik chak jou, menm si w pa planifye pou w vin ansent. Ou ka pran sipleman oswa manje sèten manje, tankou legim fèy vèt, pwa, oswa zoranj, pou w jwenn ase asid folik nan rejim alimantè w.

Depistaj ak tretman pou malfòmasyon nesans oswa kondisyon jenetik

Tès depistaj pandan gwosès la ede montre nan ki pwen tibebe w la gen chans pou l gen sèten malfòmasyon nesans oswa kondisyon jenetik. Sa yo enkli tès san ak egzamen sonografi.

Pafwa, yon tès depistaj soulve yon enkyetid sou yon anomali, men tibebe a ka pa gen yon malfòmasyon nesans. Founisè swen sante w la ap bay lòd pou fè yon tès dyagnostik pou l sèten. Founisè swen sante yo ka dyagnostike kèk malfòmasyon nesans pandan gwosès la, pandan ke lòt yo pa jwenn jiskaske apre tibebe a fin fèt.

Si yo dyagnostike tibebe w la ak yon kondisyon sante anvan nesans, terapi fetis la—kote doktè yo trete tibebe w la pandan li toujou anndan w, oswa “nan matris”—ka yon opsyon. Tretman sa yo varye depi moun ki ansent lan pran medikaman, rive nan doktè k ap trete tibebe a atravè kòd lonbrik la oswa avèk operasyon nan matris la pou kèk malfòmasyon nesans.

“N ap travay tèt kole avè w nan chak etap, depi dyagnostik la rive nan tretman an jiska swen espesyalize apre nesans,” Doktè Wilkins-Haug di. “Nou koute enkyetid ou yo epi n ap fè tout sa nou kapab pou kenbe ou menm ak tibebe w la an sante otank posib.”