Kijan pou anpeche kriz kadyak

Pifò moun konnen sante kè mande yon bon rejim alimantè, egzèsis regilye, epi pa fimen. Men, sof si ou fè patenarya ak doktè w, w ap fè sèlman yon pati nan travay la.

“Anpil moun sipoze kriz kadyak rive sou yon sèten kalite moun—pa egzanp gason ki pi gran, ki gen twòp pwa—epi sa rive yo poutèt sa yo fè ak kò yo,” Sohah Iqbal, MD, yon kadyològ Mass General Brigham ki sèvi kòm chèf kadyoloji nan Lopital Salem di.

Chwa vi yo enpòtan. Men, menm si ou santi ou an sante epi ou panse w ap fè tout bon bagay yo, pa neglije enpòtans vizit medikal regilye yo.

“Asire w ou fè patenarya ak doktè w yo pou w ka konprann faktè risk ou yo epi konnen chif ou yo, tankou kolestewòl, tansyon, ak sik nan san,” Doktè Iqbal di. “Epi apre sa, ou ka travay avèk doktè w pou asire w sa yo nan yon bon nivo, swa avèk chanjman nan vi w oswa avèk medikaman.”

Faktè risk pou kriz kadyak

Doktè w la ka ede w konprann risk endividyèl ou pou kriz kadyak, ki gen ladan senk faktè risk klasik sa yo:

1. Istorik fanmi pwoblèm kè: Si yon moun nan fanmi w te fè yon kriz kadyak nan yon laj jèn, ou gen yon istorik fanmi maladi kè. Gid la se si yon manm fanmi gason te fè yon kriz kadyak anvan laj 55 oswa yon manm fanmi fi anvan laj 65. Doktè w la ka rekòmande tès oswa randevou suivi regilye pou kenbe yon je pi pre sou kè w.
2. Tansyon wo: Tansyon wo, yo konnen l tou kòm ipètansyon, ka mete presyon sou sistèm kadyovaskilè w epi mennen nan kriz kadyak. Ou ta dwe fè mezire tansyon w omwen yon fwa pa ane, pi souvan si w gen tansyon wo (140/90 mmHg oswa plis). Menm jan ak kolestewòl, chanjman nan fason w viv ak medikaman ka ede kontwole ipètansyon.
3. Kolestewòl wo: Kolestewòl wo ka ogmante chans pou fè kriz kadyak lè li bouche atè w yo epi limite sikilasyon san nan kè a. Doktè w ka tcheke nivo kolestewòl ou avèk yon senp tès san. Moun ta dwe fè yon sèl tès kolestewòl nan trantèn yo. Si li nòmal, lè sa a, ou ka tann jiska laj 40 an pou lòt tès depistaj ankò. Si kolestewòl ou wo, chanjman nan fason w viv ak/oswa medikaman ka ede kontwole li epi konsa diminye chans pou fè kriz kadyak.
4. Dyabèt: Nivo sik nan san ki wo ka domaje veso sangen yo ak kè a sou tan. Se poutèt sa, moun ki gen dyabèt gen plis chans pou fè kriz kadyak. Avèk vizit medikal ak tès san, doktè w ka ede w detekte dyabèt la pi bonè posib. Si w gen predyabèt oswa dyabèt, doktè w ka ede w kontwole li ak chanjman nan fason w viv ak/oswa medikaman.
5. Fimen: Fimen akselere pwosesis aje kò ou, enkli misk kè a ak atè yo. Li fè veso sangen yo vin rèd epi li ogmante ritm kè ou ak tansyon ou, sa ki mete yon presyon anplis sou kè w. “Li relativman ra pou yon moun vini ak yon kriz kadyak klasik nan laj 30 an. Men lè sa rive, anjeneral se yon moun k ap fimen epi ki gen yon faktè risk kache tankou istwa fanmi oswa jenetik,” Doktè. Iqbal di.

Pale ak doktè ou sou fason ou santi w ap fè aktivite chak jou enpòtan tou pou konprann sante kè ou. “Vin wè doktè ou ak egzanp espesifik, tankou, ‘Mwen fè 30 minit egzèsis chak jou. Men chak fwa mwen rive nan tèt ti mòn lan, mwen santi mwen jis pa ka depase sa, epi mwen t ap travay sou li pandan kèk semèn,’” Doktè Iqbal di. “Doktè ou ka detèmine si sa se senpleman yon kesyon kondisyon fizik oswa kapasite, oswa si se yon rezon pou enkyete w.”

Manje ki bon pou kè a

Doktè Iqbal rekòmande yon rejim ki ba nan kolestewòl, ki bon pou kè a pou anpeche atak kadyak. Sa gen ladan l minimize grès bèt, vyann wouj, manje fwi, krèm, ak fwomaj.

“Ou pa vle ajoute nan kolestewòl kò ou deja ap fè,” li di. “Done sijere yon rejim vejetalyen se sèl rejim ki ka definitivman diminye risk ou, men sa ka difisil pou moun kenbe.” Rejim Mediterane a ak rejim American Heart Association gen kèk benefis tou.”

Yon rejim ki bon pou kè a gen ladan l tou bon grès ki ka ede ogmante bon kolestewòl. Fè yon lis epis ki bon pou kè a ak manje tankou nwa, legim, zaboka, ak pwason. Li ankouraje moun pou yo evite rejim alimantè ki alamòd, paske yo souvan jwenn yo pa itil oswa menm danjere.

Fè egzèsis pou sante kè

Rechèch montre omwen 150 minit aktivite entansite modere pa semèn ka amelyore sante kè. Men, yon ti kras pi bon pase anyen, Doktè Iqbal di. Donk li ankouraje moun yo fè sa yo kapab. Si ou inaktif, kòmanse dousman. Menm kèk minit alafwa ka ofri kèk avantaj pou sante.

Egzèsis pwoteje kè a nan plizyè fason. “Egzèsis ranfòse metabolis nenpòt manje n ap mete nan kò nou, enkli grès ak kolestewòl. E lè n ap fè egzèsis, kò nou sekrete òmòn ki pèmèt atè nou yo dilate kòmsadwa pou nou gen bon sikilasyon san nan kè nou,” li eksplike. “Li ede tou atè yo nan tout kò a rete elastik, sa ki minimize risk pou devlope tansyon wo.”

Doktè Iqbal mete aksan tou sou lefèt moun ki fè egzèsis yo pi konekte ak kò yo ak sante kè yo. “Nan moun ki aktif, nou ka jwenn siyal bonè ka gen yon bagay ki pa bon paske kò yo ap di yo, ‘Mwen pa ka fè otan mwen konn fè nòmalman,’” li di. “Plis ou aktif, plis ou konnen kò ou, epi plis ou pral rann ou kont nenpòt chanjman k ap pase ou ta dwe pale ak doktè ou sou yo.”

Èske estrès lakòz kriz kadyak?

Malgre estrès pa lakòz kriz kadyak dirèkteman, Doktè Iqbal di se yon faktè risk ki pa tradisyonèl pou devlope maladi kè. Li ogmante enflamasyon nan kò a, sa ki ka kontribye nan tansyon wo ak nivo wo nan move kolestewòl. Anplis, estrès ka kontribye nan konpòtman ki pa an sante, tankou fimen ak manje twòp. Li rekòmande pou jere estrès nan fason sa yo:

• Fè egzèsis pou diminye estrès.
• Dòmi ase.
• Limite estrès.
• Pratike atansyon plen ak lòt teknik detant.
• Pase tan ak zanmi ak fanmi epi fè bagay ou renmen.

Fè sante kè tounen yon abitid

“Chanje pou yon vi ki bon pou kè a pa yon bagay konplike — an reyalite, li pi fasil pase syans espasyal. Chanje abitid epi rete motive pi difisil lontan pase jis pran yon grenn oswa li yon bagay sou entènèt,” li di.

Doktè Iqbal sijere tou pou ou ekri objektif ou yo epi jwenn yon patnè responsabilite, yon moun ki ap ede w rete sou bon chemen an. Li rekòmande tou pou chanjman ki bon pou kè a adapte ak lavi w. Chwazi manje ak aktivite ki bon pou sante w ou vrèman renmen.

“Sa pran tan pou devlope abitid. Pi gwo obstak la se jis pran premye pa a.”